Donkere luchten

De winter is het ideale seizoen voor astrofotografie. Gebruik de volgende tips om de sterren perfect vast te leggen met een Sony Alpha-camera.

Zoek eerst een omgeving zonder lichtvervuiling afkomstig van steden. Gebruik een app of een website om een gebied met een donkere lucht te vinden en controleer het weerbericht op een heldere nacht.

Camera's en lenzen

Elke Sony Alpha-camera kan planeten en sterren vastleggen dankzij de geweldige prestaties van de sensoren en de hoge ISO-gevoeligheden. Veel astrofotografen geven de voorkeur aan de Sony Alpha 7S III omdat deze is voorzien van een full-frame sensor met 12 miljoen pixels.

De beste lens is een groothoeklens waarmee je de hele boog van de Melkweg kunt vastleggen. Met een dergelijke lens kun je ook wat landschap opnemen in de voorgrond om een beeld van de schaal en omgeving te geven.

De Sony FE 14mm F/1.8 G Master-lens is ideaal voor astrofotografie Dankzij de hoogwaardige prestaties kun je zelfs de sterren aan de randen perfect vastleggen. De FE 24mm f/2.8 G Lens is een iets goedkopere optie voor beginners. Veel fotografen zijn al in bezit van de FE 12-24mm f/2.8 GM- en de FE 16-35mm f/2.8 GM II-lens, die ook zeer geschikt zijn.

Houd het stabiel

Als het gaat om astrofotografie is een stevig statief essentieel om je apparatuur volledig stil te houden bij een lange belichtingstijd. Is je statief niet zwaar genoeg? Dan kun je ook je cameratas vastmaken aan de haak die meestal aan de onderkant van de middelste poot zit. Zorg dat je tas de grond net raakt zodat deze niet kan gaan schommelen. Gebruik de middelste poot zo min mogelijk om te zorgen dat je camera geen kleine bewegingen maakt.

500-regel

Een van de grootste uitdagingen waar astrofotografen mee te maken hebben, is de draaiing van de aarde. Om te voorkomen dat de sterren onscherp worden, kun je de 500-regel toepassen. Als je het getal 500 deelt door de brandpuntsafstand van je lens in mm, krijg je de maximale sluitertijd in seconden die je nodig hebt om de sterren scherp vast te leggen. Bij een 24mm-lens, bijvoorbeeld, komt dat uit op ongeveer 20 seconden. Bij een camera met hoge resolutie, zoals de Alpha 7R V met diens sensor van 61 megapixels, kun je beter 400 gebruiken om de sterren scherp te krijgen.

Diafragma en ISO

Het beste is om ervoor te zorgen dat zoveel mogelijk licht de sensor bereikt zodat je de laagste ISO-gevoeligheid kunt gebruiken. Zet het diafragma van je lens, het liefst een van f/2.8 of groter, volledig open. Met deze instelling bepaalt de ISO-gevoeligheid de belichting.

Begin met ISO 1600, controleer het resultaat en gebruik dat als startpunt. Als je een helderder beeld wilt, kun je ISO 3200 of zelfs 6400 proberen. Voor een donkerder beeld met nog scherpere sterren kun je de sluitertijd of gevoeligheid halveren, bijvoorbeeld door ISO 800 te gebruiken. Je zult altijd iets moeten bijstellen, dus voel je vrij om wat te proberen!

Ruisonderdrukking

Maak niet-gecomprimeerde RAW-beelden en gebruik de optie 'Ruisonderdrukking bij lange belichting' voor het beste resultaat. Hierbij wordt een tweede opname gemaakt met dezelfde belichtingstijd, maar met gesloten sluiter. Hiermee kan de camera ruis verwijderen die veroorzaakt wordt door de hitte van de sensor. Bij lange belichting kan dit veel tijd kosten. Als je weinig tijd hebt, kun je deze instelling uitschakelen en software voor het bewerken van RAW-beelden gebruiken. Let hierbij wel op: het kan zijn dat sommige sterren door dergelijke software voor ruis worden aangezien en worden verwijderd.

Scherpstellen

Bij sterren tegen een donkere lucht kun je het beste handmatig scherpstellen. De tool voor scherpstelvergroting kan je hierbij helpen. Selecteer MENU → (Scherpstelling) → [Schrpst.hulpmid.] → [Aut vergrot. in MF] → [Aan]. Als je de ring voor handmatig scherpstellen op de lens draait, wordt er op het scherm een vergrootglas getoond. Druk op de middelste knop op het bedieningswiel om verder te vergroten en scherp te stellen.

Raak de camera niet aan

Terwijl het statief de camera stabiel houdt, kun je het beste een zelfontspanner gebruiken om onnodige bewegingen te voorkomen. Bij een foto met lange belichting kan de kleinste beweging al invloed hebben op de scherpte. Selecteer MENU → (Opname) → [Transportfunctie] → [Zelfontsp (enkel)] en stel een vertraging in. 5 seconden tussen het indrukken van de sluiterknop en het activeren van de sluiter zou voldoende moeten zijn om alle microbewegingen te stoppen.

Je kunt ook de Imaging Edge Mobile-software van Sony gebruiken om de sluiter op afstand via je smartphone of tablet te bedienen.

Een laatste optie is de RM-SPR1 Remote Commander, een afstandsbediening die een bedrade verbinding gebruikt om de sluiter te bedienen zonder de camera aan te raken.

Samenvatting

• Zoek een omgeving met een donkere lucht met weinig tot geen lichtvervuiling
• Gebruik een groothoeklens, zoals de FE 14mm f/1.8 GM-lens
• Gebruik een stevig statief om de apparatuur stabiel te houden
• Pas de 500-regel toe om de sluitertijd te bepalen
• Gebruik een zo groot mogelijk diafragma, bij voorkeur f/2.8
• Gebruik de ISO-instelling om helderheid van de belichting aan te passen
• Maak RAW-beelden en gebruik de optie 'Ruisonderdrukking bij lange belichting' voor het beste resultaat
• Stel handmatig scherp op de sterren met de optie voor automatische scherpstelvergroting
• Gebruik een zelfontspanner, de Imaging Edge Mobile-app of een afstandsbediening om de sluiter te bedienen