“Hoe ik het zie,” legt professioneel fotograaf Massimo Siragusa uit, “is dat de ruimtes om ons heen een soort podium vormen. Er is sprake van interactie en er komen relaties tot stand. Dit zijn een-op-eenverbindingen en we zien elk gebouw en elke plek op onze eigen manier. Toch is er een wisselwerking, want deze ruimtes beïnvloeden niet alleen ons leven, maar wij definiëren en vormen de ruimtes evengoed. In mijn fotografie probeer ik die relatie te ontdekken en begrijpen.”
Voor dit project fotografeerde Massimo de campus van de Bocconi-universiteit in Milaan met zijn vertrouwde Sony Alpha 7R IV. Hij vertelt ons: “Deze foto's maakte ik in opdracht van uitgeverij Rizzoli International voor een boek over de identiteit van de campus en de relatie met de stad Milaan. Ik was hier in totaal meer dan twee weken mee bezig, verspreid over de maanden juni tot september. Het was heel belangrijk om zo veel tijd tot mijn beschikking te hebben, want hierdoor kreeg ik de kans om zelf een band op te bouwen met de locatie.”
De campus bestaat sinds 1902 en beschikt over een geweldige mix van architectuurstijlen. Massimo nam tijdens het fotograferen de tijd om de plek goed te leren kennen. Hij vertelt: “Ik nam de zogenaamde genius loci, de geest en algemene sfeer van deze plek, goed in me op. Op sommige plekken lukt dat meteen, maar op deze campus ontdekte ik bij elk bezoek weer nieuwe aspecten. Natuurlijk veranderen plekken, maar ook ons perspectief verandert, waardoor we locaties anders bekijken. We zien ze bijvoorbeeld in ander licht, in een andere setting of zelfs op verschillende momenten in ons leven.”
De invloed van licht zien we terug in Massimo's shot buiten een van de collegezalen op de campus, dat hij net voor zonsondergang maakte. “Ik moest het kunstwerk in de buitenruimte benadrukken,” legt hij uit, “maar ik wilde tegelijkertijd de constructie van het gebouw laten zien. Daarom koos ik ervoor om in de avondschemering te fotograferen, zodat de lampen van het gebouw een contrast vormden met het terugwijkende daglicht. Dat doe ik graag: werken met wat er beschikbaar is, de setting natuurlijk houden en geen flitsers of ledlampen gebruiken.”
Wat dit volgens Massimo mogelijk maakt, is het enorme dynamische bereik van de sensor van zijn Sony Alpha-camera. Hij legt uit: “Ik gebruik een Sony Alpha 7R IV. En of ik nou de buitenkant van een gebouw fotografeer waarbij je naar binnen kijkt, of een interieur waarbij je naar buiten kijkt: een van mijn belangrijkste taken is om een balans te vinden tussen donkere schaduwen en felle hooglichten. Het is niet de bedoeling dat één onderdeel overheerst, want anders ziet de foto er niet uit zoals in het echt. En dan gaat het gevoel van de plek verloren. Dankzij het grote dynamische bereik van Sony is dit echter makkelijk, ook bij zo veel contrast.”
Als Massimo in de modus voor diafragmaprioriteit fotografeert en de breedste lichtmeting voor meerdere zones gebruikt, merkt hij het volgende op: “Dan vind ik de resultaten goed in balans, zelfs in uitdagende lichtomstandigheden. En ik werk altijd met het diafragma op f/16 of f/22 voor de maximale scherptediepte. Natuurlijk betekent dit dat ik een statief nodig heb, om de details zo scherp mogelijk te krijgen, maar omdat de Sony Alpha 7R IV zo licht is, kan ik ook een kleiner en lichter statief gebruiken.”
Massimo gebruikt ook de optie Pixelverschuiving-multi-opname op de Alpha 7R IV. Hij legt uit: “Hiermee krijg ik ongeëvenaard veel definitie, wat ideaal is om de structuur van sommige gebouwen te benadrukken. Dit is echt een fantastische camera.”
Ook qua compositie zijn er veel factoren om rekening mee te houden. “Wat heel belangrijk is, is de camera parallel houden met de grond,” legt Massimo uit, “want dankzij deze vlakke, horizontale positie worden architecturale lijnen niet verstoord en blijven die verticaal. Dit kan echter een uitdaging zijn. Soms klim ik op een gebouw ervoor om de lijnen recht te houden.”
Over het bepalen van de inhoud zegt Massimo: “Alleen soms is het belangrijk om mensen op de foto te hebben. Als ik open ruimtes fotografeer, kunnen mensen voor de nodige schaal zorgen. Wat mij betreft moeten personen dan wel op de achtergrond staan ten opzichte van de locatie of de gebouwen zelf, niet in het midden. Op dit soort foto's zijn alleen mensen te zien om de relatie met een plek te definiëren.”
Voor zijn architectuurfotografie gebruikt Massimo het liefst een mix van prime- en zoomlenzen. Hij zegt: “Ik gebruik vaak de FE 24-70 mm f/4 ZA OSS, want die beschikt over verschillende framingopties en een ongelofelijke scherpte. Sinds kort heb ik ook een Sony G 24 mm, 40 mm en 50 mm in mijn verzameling lenzen. De scherpte is uitzonderlijk, vooral gezien de draagbaarheid van deze lenzen. Als Sony met een tilt-shiftlens komt, zou ik die ook direct aanschaffen!”
Er is geduld voor nodig om al deze aspecten te combineren. Fotografen moeten bij dit soort projecten bereid zijn om een plek steeds opnieuw te bezoeken, nieuwe dingen te leren, hun eigen techniek en visuele taal te ontwikkelen, dingen te plannen of op het beste licht te wachten om elk subject tot zijn recht te laten komen. Alleen dan is het mogelijk om de ziel van een plek in beeld te vangen. En natuurlijk is de juiste apparatuur essentieel om al die elementen om te zetten in een foto, maar gelukkig kost dat mijn camera van Sony veel minder moeite dan ik in deze projecten steek.”