“Als je aan een conceptueel fine-art fotografieproject werkt, ben je tijdens het proces veel meer zonder je camera bezig dan bij reguliere fotografie”, vertelt Kaupo Kikkas. “Soms ben je anderhalf jaar bezig met ideeën, het plannen of het zoeken van de juiste locatie en is de fotoshoot in een paar uur voorbij.”

“Het gaat niet altijd zo langzaam, soms kost het slechts een paar seconden om een foto te maken”, vertelt hij lachend. “Maar in werkelijkheid kan het bijna tien jaar duren om een project als dit te voltooien. Als alles samenkomt en compleet is, heb je altijd kritiek op jezelf, maar creatief gezien kan het proces zeer bevredigend zijn.”

Kaupo verdeelt zijn tijd tussen zijn succesvolle carrière als muziekfotograaf (hij maakt tijdschriftcovers, posters en artwork voor albums) en fine-art projecten als ’Inner Cosmos’. De fine-art projecten weerspiegelen zijn onderzoekende geest: “Ik kan foto’s maken die vragen stellen over het karakter van de mensheid en de wereld die we hebben gecreëerd”, legt hij uit.

Deze foto’s zetten aan tot nadenken en zijn iets heel anders dan de meeste foto’s die we dagelijks voorbij zien komen. Kaupo zegt dat dit soort projecten soms verloren gaan in de stortvloed van beelden. “De hoeveelheid foto’s in de wereld is zo enorm, dat het soms lastig is om de serieuzere beelden eruit te halen, omdat ze niet zoveel glamour uitstralen. Ze geven je niet meteen een warm gevoel, zoals foto’s van tropische eilanden, wilde dieren of modellen. Maar het is belangrijk om de geest te blijven prikkelen. Ouderwetse kunstfotografie komt wat dat betreft steeds meer terug. Hoewel veel conceptuele fotografie onze pijn en zorgen over de planeet en het menselijk leven belicht, probeer ik altijd te fotograferen op een vriendelijke, pakkende, maar ook esthetische manier.”

Het project is een surreële mix van sociaal-antropologische vragen, literaire inspiratie en mythologische tropen, allemaal verbeeld in strak zwart-wit. Volgens Kaupo is het bedoeld om het brein van zowel de kijkers als de maker in beweging te brengen. De expositie en het boek bevatten een prachtige originele soundtrack en tekstfragmenten, van anderen en van Kaupo zelf. “Een begeleidend schrijven is meestal nodig bij fine-art tentoonstellingen, hoewel ik ook regelmatig aan kijkers vraag wat een beeld voor hen betekent voordat ze de ideeën en woorden van anderen lezen”, legt hij uit. “Dat levert vaak de puurste reacties op.”

Kaupo gebruikt de Sony Alpha 7R IV en geeft toe dat hij hem “op een ongelooflijk ouderwetse manier gebruikt, met handmatige scherpstelling en enkele frames. Daarom gaat mijn lof vooral uit naar de geweldige kwaliteit van deze technologie. Met een camera als deze zijn er geen technische valkuilen die tijd kosten of een omgeving verkeerd weergeven. Je kunt heel snel bereiken wat je nodig hebt.”

“Dankzij het dynamische bereik en de beeldkwaliteit heb je geen extra licht of een hogere ISO nodig”, gaat hij verder. “Door het formaat van de bestanden en de kwaliteit bij de hogere ISO-waarden heb je als kunstenaar weinig beperkingen. Sommige afdrukken voor de expositie zijn 1,5 meter breed. Die heb ik gemaakt met ISO 800, zonder dat ik me zorgen hoefde te maken over ruis. Voor een tijdschriftcover kun je heel goed met ISO 3200 werken, voor een halve pagina zelfs met ISO 6400. Dat is geweldig!”

Kaupo ziet deze kwaliteit ook terug in de Alpha-lenzen die hij gebruikt. “Ik wil ook de lenzen een compliment geven, want dit soort grote afdrukken vergen heel veel van de optica. Foto’s zijn altijd al op groot formaat afgedrukt, maar nog nooit met de kwaliteit van een lens als de FE 24-70mm f/2.8 GM.”

Hoe lang je ook bezig bent met plannen of uitvoeren, een project heeft een einde nodig. En ook dat is een creatieve beslissing. “Dat geldt voor iedere beeldend kunstenaar, muzikant of schrijver. Je vertelt altijd een verhaal, stelt dingen samen, maar je hebt een teken nodig dat iets af is. Tijdens soloprojecten voer je veel discussies met jezelf. Je bent aanklager, verdediger en rechter en je moet een beslissing nemen over het einde. In dit geval was ’Angel of Conclusion’ de laatste foto van de expositie. Ironisch genoeg was dit beeld van zonlicht dat door de wolken schijnt, een van de minst geplande foto’s. Het beeld ontstond toen ik het nodig had. Een cadeautje van de natuur.”