Vlak voor zonsopgang schiet een helikopter door de Mojavewoestijn in Californië. Terwijl de zon in het oosten opkomt, schittert de Ivanpah-zonnecentrale aan de voet van Clark Mountain. De 200.000 spiegels weerkaatsen de zonnestralen richting de torens in het midden van de cirkels. Vanuit dit oogpunt lijkt het wel het geesteskind van een sciencefictionschrijver. Maar vanaf de grond zou het je niet eens opvallen.
“Dat vind ik het mooiste aan luchtfotografie: het gevoel dat je iets ontdekt en de prachtige details die je ziet”, vertelt Joris Kuijper, die als passagier meevloog in de hierboven genoemde helikopter, maar zelf ook professioneel piloot is. “Deze beelden zijn fascinerend omdat ze zeldzaam zijn. Maar het is ook spannend om ze te vinden. Over de hele wereld zijn er locaties die je vanaf de grond simpelweg niet kunt waarderen. En dit spektakel is de reden dat ik ooit met fotografie ben begonnen. Nu voelt het natuurlijk om vanuit de lucht te kijken.”
In zijn jeugd vond Joris het leuk om de wereld vast te leggen met een actioncamera, maar zijn carrière als piloot heeft de meeste invloed gehad op zijn fotografie. “Toen ik voor de KLM werkte, begon ik de wereld te zien”, legt hij uit. “Vaak waren dat de mooiste plekken in het mooiste licht tijdens zonsopgang of -ondergang. Daardoor realiseerde ik me dat ik deze momenten wilde vastleggen. Niet alleen om ze aan anderen te laten zien, maar ook zodat ik later terug kan kijken op mijn reizen.” Hij nam fotografie steeds serieuzer en realiseerde zich dat hij veel van zijn foto’s vanuit de lucht maakte. Daarom investeerde hij in zijn eerste camera van Sony, een Alpha 6500. Daarna stapte hij over op een full-frame Alpha 7 III en nu gebruikt hij de nieuwe Alpha 7 IV.
“Tijdens de lockdown van 2020 fotografeerde ik de luchthaven Schiphol”, gaat hij verder. “Het was heel interessant om deze plek te zien terwijl alles afgesloten was. Alle vliegtuigen stonden geparkeerd op de startbaan. Vliegtuigen waarin ik zou moeten vliegen! Ik heb een helikopter gehuurd om ze vanuit de lucht vast te leggen. Het was voor het eerst dat ik op die manier fotografeerde en sindsdien doe ik niets anders meer. Het socialemediateam van de KLM zag mijn foto’s op mijn Instagram en vroeg of ze deze mochten gebruiken, zonder dat ze zich realiseerden dat ik zelf voor de KLM werkte!”
Joris heeft nu de volledige steun van de KLM om vanuit de cockpit te fotograferen tijdens vluchten, wat normaal gesproken niet wordt toegestaan. Hij leert de nieuwe Sony Alpha 7 IV steeds beter kennen en ontdekt hoe hij met deze camera zijn fotografie naar een hoger niveau kan tillen. “Scherpte is uiteraard een uitdaging als je vanuit de lucht fotografeert, want alles schudt en je opnamepositie verandert continu”, legt hij uit. “Maar de combinatie van de functies van de Alpha 7 IV helpt me enorm, vooral de interne vijfassige beeldstabilisatie (IBIS). Daarmee kan ik 5,5 stop langzamer fotograferen en nog steeds scherpe foto’s maken.”
De foto’s die Joris maakt vanuit de cockpit met de camera in zijn hand, hebben soms een sluitertijd van slechts 1/13 s. Dankzij de interne beeldstabilisatie zijn de foto’s scherp. Zelfs op een statief, klem of rijstzak heb je te maken met de trillingen van het vliegtuig, maar dankzij de interne beeldstabilisatie van de Alpha 7 IV zijn foto’s met gemiddelde sluitertijden toch scherp. “Ik fotografeer in de S-modus”, legt hij uit. “Hoewel ik geen strenge richtlijnen aanhoud voor de sluitertijd, probeer ik bij de meeste foto’s niet onder de 1/320 s te komen. Dit hangt natuurlijk ook af van de lens. Hoe groter het diafragma, hoe korter de sluitertijd die je kunt gebruiken, waardoor beweging minder zichtbaar is. Wat betreft het diafragma: het onderwerp is zo ver weg dat ik voor f/2.8 of f/1.4 kan kiezen, zodat ik meer licht heb terwijl alles scherp blijft.”
“De ISO-prestaties van de Alpha 7 IV maken een korte sluitertijd mogelijk”, vertelt Joris. “Meestal zet ik de ISO op automatisch en stel ik een maximum in, afhankelijk van het licht. In de Mojavewoestijn was het donker toen we begonnen en de ISO stond op 3200, wat best hoog is. Maar de sensor van de Alpha 7 IV levert ook dan geweldige resultaten. Toen het licht werd, verlaagde ik het maximum. Bij daglicht zou ik voor een ISO tussen de 100 en 640 kiezen, wat nagenoeg identieke resultaten oplevert. De sensor van de Alpha 7 IV is een geweldige combinatie van resolutie en ruisonderdrukking, want met 33 megapixels zie je ook heel veel details.”
Voor Joris is de framesnelheid ook van wezenlijk belang in de lucht. En wederom levert de Alpha 7 IV topprestaties. “Tijdens een helikopervlucht zoals in de Mojavewoestijn maak ik veel foto’s”, legt hij uit. “De burst-modus van 10 fps, de enorme buffer van de camera en een ultrasnelle CF Express-kaart geven me allemaal wat ik nodig heb, zonder vertraging. De tijd in de lucht is zo kostbaar dat je niets wilt missen. Als je scènes van bovenaf bekijkt, zie je ook hoe snel het licht verandert. Tijdens een gemiddelde vlucht vlieg ik ten minste een paar keer over het onderwerp, dus het is essentieel om te blijven fotograferen.”
Joris vindt het te gek om de wereld vanuit de lucht te ontdekken en is momenteel bezig met het maken van een boek met luchtfoto’s van zijn geboorteland Nederland. “Het plezier ligt in het vinden van deze geweldige plekken waarnaar ik onderzoek heb gedaan”, sluit hij af. “Maar ik geniet ook van het ontdekken van onverwachte uitzichten. De beste invalshoek is er vaak een die je niet had verwacht. In de lucht gaan kansen snel voorbij. Dat is mijn belangrijkste tip betreffende luchtfotografie: blijf kijken, blijf fotograferen en blijf genieten van de wereld om je heen. Met de Alpha 7 IV zijn er geen redenen om dit niet te doen!”